Зөвлөлтийн Их Жолоодогчийн нууцлаг үхэл: В.И.Ленин тархины тэмбүүгээр нас барсан уу?

1924 оны 1-р сарын 21-нд Зөвлөлт Холбоот Улсыг үндэслэгч Владимир Ильич Ленин 53 насандаа Горки тосгон дахь эдлэнгээдээ нас барсан юм. Түүний үхлийн албан ёсны шалтгаан болон бодит анагаах ухааны таамаглалууд өнөөг хүртэл түүхчдийн дунд хамгийн том маргаан дагуулдаг нууцуудын нэг билээ.

1. Албан ёсны онош: Тархины цусны судасны хатуурал

Зөвлөлтийн Засгийн газраас гаргасан албан ёсны эмнэлгийн дүгнэлтэд Ленинийг “тархины цусны судасны гүнзгий хатуурлаас (atherosclerosis) болж, тархинд цус харван нас барсан” гэж зарласан.

• Генетикийн шалтгаан: Түүний аав Илья Ульянов мөн 54 насандаа сэтгэцийн болон судасны ижил шинж тэмдэгтэйгээр залуудаа нас барж байсан тул генетикийн гаралтай судасны өвчин гэж тайлбарладаг.

• Стресс ба шарх: 1918 онд Фанни Капланд буудуулж авсан сумын шарх, байнгын асар их улс төрийн стресс нь түүний эрүүл мэндийг муутгасан гэж үзжээ.

2. Тайлагдашгүй онош: Тархины тэмбүү (Neurosyphilis)

Гэвч Европ болон Оросын нэрт мэдрэлийн эмч нарын тэмдэглэл, эмчилгээний картын архивын баримтаас харахад Ленинийг тархины тэмбүү (Neurosyphilis) туссан гэх таамаглал маш хүчтэй яригддаг.

• Тусгай эм тарианы хэрэглээ: Ленинийг амьд байхад нь эмчилж байсан Германы нэрт мэдрэлийн эмч Макс Нонне (Max Nonne) болон Орос эмч нар түүнд тухайн үед зөвхөн тэмбүүгийн эсрэг хэрэглэдэг байсан Сальварсан (Salvarsan), Калийн йодид болон мөнгөн усны бэлдмэлийг өндөр тунгаар уулгаж байжээ.

• Мэдрэлийн системийн хүндрэл: Амьдралынхаа сүүлийн 2 жилд Ленин хэд хэдэн удаа сааталд орж, баруун гар, хөл нь саажин, ярьж чадахаа больж (афазия), зан авир нь эрс өөрчлөгдөн догшин, огцом болсон юм. Энэ нь тархины мэдрэлийн системд тэмбүүгийн вирус нөлөөлөх үед илэрдэг үндсэн шинж тэмдэгтэй яв цав нийцдэг.

• Задлан шинжилгээний зөрчил: Лениний тархийг задлан шинжилсэн мэдрэлийн эмч Блюменау түүний тархины судаснууд “чулуу шиг хатуураад зогсохгүй, мэдрэлийн эсүүд нь тэмбүүгийн вирусийн нөлөөгөөр идэгдэж задарсан байсан” гэж сүүлд тэмдэглэн үлдээжээ.

3. 100 жилийн нууцлал ба улс төрийн шалтгаан

Зөвлөлт засаг Их Жолоодогчийнхоо нэр хүндийг болон марксизм-ленинизмын үзэл суртлыг хамгаалахын тулд Лениний задлан шинжилгээний баримтууд, цусны шинжилгээний хариу болон эмч нарын өдрийн тэмдэглэлийг 100 жилээр заавал нууцлах тушаал гаргаж байв.

1999 онд Лениний ач охин Ольга Ульянова шүүхэд гомдол гарган, уг баримтуудыг 2024 он хүртэл нууцлах шийдвэр гаргуулж байв. Нууцлах хугацаа 2024 онд дууссан бөгөөд судалгааны зарим баримтууд дэлгэгдэж, Лениний үхэлд тархины тэмбүү өвчин шууд ба шууд бусаар нөлөөлсөн гэх таамаглалыг улам баталгаажуулсаар байна.